Gilles Deleuze ile Félix Guattari, Kafka: Minör Bir Edebiyat İçin adlı kitaplarında minör edebiyatı “bir azınlığın majör bir dilde yaptığı edebiyat” olarak tanımlarlar ve üç temel özellikle açımlarlar. Dilin yersizyurtsuzlaşması, minör edebiyatın birinci özelliğidir. Minör olandan çıkıp majör, diğer deyişle yabancı kısımlarda dolaşmak anlamına gelen yersizyurtsuzlaşma; yazmama, majör dilde yazma ve başka türlü yazma olanaksızlıklarının … Okumaya devam et Erkan Tahhuşoğlu’nun DÖNGÜ Filmi ve Minör Sinema
Etiket: Türk Sineması
DEĞİRMEN – Atıf Yılmaz Sineması ve Edebiyat #2
Önceki yazıda (buradan okuyabilirsiniz) edebiyat uyarlamaları üzerine Wolfgang Gast tarafından yapılan sınıflandırmaya göre Atıf Yılmaz’ın Arkadaşım Şeytan filmini parodi bağlamında uyarlamalar grubunda ele almıştım. Literatüre baktığımızda uyarlamalar için pek çok sınıflandırma yapıldığını görürüz. Ersel Kayaoğlu, Edebiyat ve Film adlı kitabında “aslına uygun olmaya çalışan uyarlama”, “yorumlayıcı uyarlama” ve “serbest uyarlama” olmak üzere başka bir sınıflandırma … Okumaya devam et DEĞİRMEN – Atıf Yılmaz Sineması ve Edebiyat #2
Ayçıl Yeltan’dan Usta İşi Bir İlk Uzun Metraj: FİDAN
Tzvetan Todorov (1980), The Poetics of Prose adlı kitabında anlatı kişilerini olay örgüsü ve karakter merkezli anlatılara bağlı olarak iki grupta inceler. Olay örgüsünün merkezde olduğu anlatılarda kişiler tek boyutlu olarak yer aldıkları için psikolojileri derinlemesine işlenmezken, karakterin merkeze alındığı anlatılarda, taşıdıkları nüans ve özelliklerle olabildiğince gerçeğe yakın bir yaklaşımla yapılandırılır. Gerek karakterlerin psikolojik derinliğini … Okumaya devam et Ayçıl Yeltan’dan Usta İşi Bir İlk Uzun Metraj: FİDAN
Süreyya Duru’nun ADA Filmi Üzerine Bir Derkenar
Süreyya Duru’nun 1988 tarihli son filmi Ada; gökyüzü, kuşlar ve denizden mürekkep bir manzaranın görüldüğü jenerikle başlar. Bu üç imgenin genellikle özgürlük, dingin bir hayat, ferahlık gibi karşılıkları bulunur ortak belleğimizde. Gelgelelim, sıcak bir yaz gününü betimlemez burada Duru. Dalgaların jenerik boyunca çarpışına eşlik eden Doğan Canku’nun yaptığı müzik, ortak bellekteki imgelerin dışında kurulacak bir … Okumaya devam et Süreyya Duru’nun ADA Filmi Üzerine Bir Derkenar
Cemil Ağacıkoğlu’nun EYLÜL ve ÖZÜR DİLERİM Filmlerinde Nesnel Kameranın Anlamlandırmaya Etkileri
Cemil Ağacıkoğlu’nun ilk uzun metraj filmi Eylül’ün (2011) finalinde başkarakterlerinden Yusuf (Turgay Aydın), evine girer ve kamera, onu bir süre pencerenin dışından izler. Yusuf’un balkona çıktığı andaki karanlık, içerip girip salonun ışığını kapattığında odadaki karanlıkla birleşir. Kamera, bütün bunları aynı mesafeden kaydeder. Yönetmenin ikinci uzun metrajı olan Özür Dilerim (2013) filminde de benzer bir çekim … Okumaya devam et Cemil Ağacıkoğlu’nun EYLÜL ve ÖZÜR DİLERİM Filmlerinde Nesnel Kameranın Anlamlandırmaya Etkileri
O Eksik Olan Taş Nerede? – 8×8
2016 yapımı Babamın Kanatları ile adını duyuran yönetmen Kıvanç Sezer’in üçüncü uzun metrajı olan 8x8 (2024), bir adada ev kiralayan huzursuz bir çiftin bir yabancıyla karşılaşmalarıyla birlikte yaşadıkları dönüşümü anlatıyor. Başrollerde Kıvanç Sezer’le ortaklıkları geçmişe dayanan Alican Yücesoy, jenerasyonunun en başarılı genç oyuncularından Ece Yüksel ve özellikle 2017 yapımı KAR filmiyle parlayan, aynı zamanda tiyatro … Okumaya devam et O Eksik Olan Taş Nerede? – 8×8
Ataerki Tarafından Kemirilen Üftade’nin Delilikle Çözünmesi: TEYZEM
Teyzem (1986) filmi Ümit Ünal’ın kendi teyzesiyle ilişkili unutamadığı ve belki de bir katarsis yaşamak adına kaleme aldığı senaryosunun, yönetmen Halit Refiğ tarafından beyazperdeye aktarılmış yoğunluklu ve döneminin dilini, toplumunu, politikasını sorgulayan, irdeleyen bir yapım olarak karşımıza çıkar. Halit Refiğ her ne kadar “ulusal sinema” anlayışına sahip bir yönetmen olsa da Teyzem’in konusu ve yapısı … Okumaya devam et Ataerki Tarafından Kemirilen Üftade’nin Delilikle Çözünmesi: TEYZEM
Greimas’ın Eyleyenler Modeli Çerçevesinde Tolga Örnek’in MUCİZE AYNALAR ve DEVRİM ARABALARI Filmlerinin Çözümlemesi
Tolga Örnek’in 2024 Nisan’ında izleyiciyle buluşan Mucize Aynalar filminin başkarakteri Şahap (Cengiz Bozkurt), zengin olmak için değil, insanlara hayal ve umut vermek, geleceklerine olumlu bakabilmelerine olanak tanımak için mucizevî aynayı icat ettiğini söyler. “Ben her şeyi insanlar için, insanlar mutlu olsun diye yaptım” diyen Mucize Aynalar’ın idealist mucidinin hikâyesine koşut ilerleyen adli tıp ambulans şoförü … Okumaya devam et Greimas’ın Eyleyenler Modeli Çerçevesinde Tolga Örnek’in MUCİZE AYNALAR ve DEVRİM ARABALARI Filmlerinin Çözümlemesi
Kayıp Bir Yüzün / Kimliğin İZİNİ Sürmek (İZ / Yeşim Ustaoğlu)
Tereddüt (2016), Pandora’nın Kutusu (2008) ve Bulutları Beklerken (2003) filmleri nedeniyle 1990 kuşağı bağımsız sinema yapan yönetmenler arasında yeni bir filmini izlemeyi en çok istediğim yönetmendir Yeşim Ustaoğlu. Bu filmlerin biçemi ve söylemi, yönetmenin bundan sonraki filmlerini daha başka bir heyecanla beklememe neden olurken Rüçhan Çalışkur gibi usta oyuncularla Yeşim Ustaoğlu çapında bir yönetmenin buluşması … Okumaya devam et Kayıp Bir Yüzün / Kimliğin İZİNİ Sürmek (İZ / Yeşim Ustaoğlu)
Aşk Filmlerinin Unutulmaz Yönetmeni: Kaplumbağa Terbiyecisi Olmaya Çalışırken Kaplumbağa Olmak Üzerine
90’lar Türkiye sinemasını anlatan ve ülkemiz sinemasının dönemsel özellikleri üzerinden eleştirilerini gerçekleştiren Aşk Filmlerinin Unutulmaz Yönetmeni (1990), Yavuz Turgul’un alışılagelmiş film karakterleri ve bu karakterlerin yolculuğunu gözler önüne seren bir yapımdır. Uzun seneler Türkiye sinemasını ve izleyicisini oyalan Yeşilçam döneminden kopuşu ve 80’lerdeki Darbe dönemi Türkiye sinemasında “toplumsal-gerçekçi” filmlerin yapımının, yaratımının ne tür bir güçlük … Okumaya devam et Aşk Filmlerinin Unutulmaz Yönetmeni: Kaplumbağa Terbiyecisi Olmaya Çalışırken Kaplumbağa Olmak Üzerine